Jacob's Room

About this book

ویرجینیا وولف یکی از نویسندگان اثرگذار در تاریخ ادبیات جهان است، خواننده ی فارسی زبان هم با او آشنا است و آگاه است که دلیل اصلیِ ماندگاریِ نام او در دنیای ادبیات، استفاده از جریان سیال ذهن است. ویرجینیا وولف از 1920 که شروع به نوشتن "اتاق جیکوب" کرد، اولین تلاش هایش را برای شکستن قالب های کلاسیک و استفاده از جریان سیال ذهن انجام داد و نوآوری و خلاقیتِ خود را با ارائه ی این کتاب بروز داد. با به پایان رسیدنِ رمان در 1922 ، می دانست کسی حاضر به چاپ چنین رمان ساختار شکنی نخواهد شد بنابراین آن را در انتشارات خود و همسرش به چاپ رساند اما نتایج حاصل از این کار حیرت آور بود. علیرغم انتقادهای تندِ چند تن از نویسندگان آن زمان به سبکِ وولف در" اتاق جیکوب"، نام وولف به دلیل استفاده از جریان سیال ذهن، در کنار جویس، ریچاردسون و پروست قرار گرفت. همین امر دلگرمیِ لازم را به وولف داد تا سبک خودش را به پیش ببرد و از همین رو "اتاق جیکوب" مقدمه ای برای نوشتن "خانم دلوی" محسوب می شود.برخی معتقدند سال 1922 نقطه ی عطفی در تاریخ ادبیات است، در این سال آثار بسیار متفاوتی نسبت به گذشته عرضه شدند، از جمله اینکه اسکات مانکریف رمان"در جستجوی زمان از دست رفته" را به انگلیسی ترجمه کرد، "اولیس" اثر جیمز جویس، "سرزمین بی حاصل" اثر تی اس الیوت و "اتاق جیکوب" اثر وولف منتشر شدند.چند سال پیش از انتشار این کتابها، یعنی در 1919 جنگ جهانیِ اول به پایان رسید. جنگی ویرانگر که میلیونها نفر در آن جان خود را از دست دادند و زندگی انسانهای بازمانده، نگاه شان به دنیا و احساسات و عواطف شان تحت تأثیر آن قرار گرفته بود. عده ای از نویسندگان و هنرمندان به این نتیجه رسیدند که داستان به سبک گذشته، نمی تواند پیچیدگی ها و درگیری های ذهنیِ انسانها را تمام و کمال بنمایاند، به همین جهت در صددِ راهی بودند تا احساس درونی و وضعیتِ اجتماعیِ آدمها را به بهترین وجه بیان کنند. به این ترتیب بود که نویسنده های دورانِ مدرن، هر کدام به نوعی دغدغه ها و حال و هوای بشر مدرن را با سَبکی در خورِ دوران جدید، مطرح کردند.وولف از همین رمان، سبک جدید نوشتن اش را آغاز می کند، حالت میانه ای بین سبک مرسوم روایی آن زمان و سبک رادیکال خودش دارد، در "اتاق جیکوب"با رمانی بدون طرح داستانی و با گسستگی های زمانی مواجهیم ، به طوریکه خواننده با پیش رفتنِ داستان، ارتباط منطقی بین بخش های مختلف را درک می کند. زاویه دید دائماً تغییر می کند. مکان ها، چشم اندازها، زمان ها، خیال و واقعیت همه در هم تنیده اند. شخصیت ها به طور کامل معرفی نمی شوند و فقط تصاویر گذرایی هستند که شبح وار می آیند و می روند. او به شیوه ی خودش تأکید می کند که انسانها را نمی شود کاملاً شناخت، در طول رمان هیچ وقت به شخصیت اصلیِ رمان نزدیک نمی شویم و او مدام از دور دیده و بررسی می شود. وولف در این رمان به گونه ای این سؤال را دائماً ایجاد می کند که در دنیایی که نمی شود آدمها را شناخت و روابط آدمها چندان قوی و جدی نیست و سرنوشت نهاییِ همه مرگ است، چطور می شود فاصله ی بین تولد و مرگ را پر کرد؟وولف در جنگهای مختلف، عزیزانِ زیادی را از دست داده بود. این رمان هم مثل چند رمان دیگر او متأثر از این واقعه ی شوم است، هر چند مستقیماً به صحنه های جنگ نمی پردازد اما حال و هوای دوران جنگ را به خوبی تصویر می کند، او در این رمان، نامِ خانوادگیِ شخصیت اصلی داستان را که به همراه برادرانش به جنگ می رود، " فلاندرز" گذاشته و فلاندرز نام منطقه ای است که بریتانیا در جنگ جهانی اول بیشترین تلفات را در آن مکان داشته است، انگار وولف با این نامگذاری می گوید نام خانوادگی تمام جوانهای کشته شده در جنگ، فلاندرز است تا از یادها نروند. علاوه بر این، دغدغه های فمنیستی وولف در این کتاب هویداست، به آثار ادبی و تاریخی و باستانیِ بسیاری اشاره می کند، فضای ادبی و مسائل سیاسیِ روز را مورد توجه قرار می دهد. اما یکی از نکات مهم و قابل ذکر، غوغای رنگها در این رمان است و اینکه نویسنده طبیعت را مکرراً با ظرافت به تصویر می کشد و نام پرندگان و حشرات بسیاری متنوعی را می برَد تا به این وسیله چیزی را در ازای پوچیِ زندگیِ شخصیتهای داستان که در جهانی مدرن زندگی می کنند، ارائه کند.از آنجا که ترجمه ی این کتاب نیاز به آگاهی در زمینه های مختلف داشت، با مطالعه و کمک گرفتن از کتابهای متعددی که در زمینه نقد و بررسی این رمان نوشته شده، به ترجمه آن پرداخته ام و به دلیل اینکه خواندن و درکِ کتاب برای مخاطب فارسی زبان، بدون توضیحات اضافه تقریباً غیر ممکن است، از پانویس استفاده کرده ام. نام حشرات و پرندگان و گیاهان، بر اساس نامهای علمیِ مورد قبول در حشره شناسی، پرنده شناسی ، گیاه شناسی ذکر شده اند و توضیحات لازم برای هر کدام نوشته شده است. هرجا که به آداب و رسوم یا مکانهای خاصی اشاره شده و در درکِ رمان نقش داشته اند، توضیحاتِ لازم در پانویس آمده است.فرایند ترجمه هیچگاه خالی از اشکال نیست، اما تلاش خود را در زمینه وفاداری به لحن وولف و همچنین محتوای رمان کرده ام. این کتاب علیرغم حجم کم، جای بحث و بررسی فراوان دارد و معانی زیادی در کلمات و جملاتش نهفته است، اما خواننده با سپردنِ خود به دستِ جریانِ جملات، فضا را به خوبی درک خواهد کرد.